Sách Đông y/Cơ sở lý luận Đông y

Đông y là nhân thuật, nên đối tượng chính của Đông y không phải là "bệnh" mà là "con người". Trong Đông y , con người cùng với môi trường, vũ trụ hợp thành một chỉnh thể thống nhất, người xưa gọi đó là Thiên nhân hợp nhất . Bản thân con người cũng là một chỉnh thể thống nhất, nên tinh thần và thể xác hợp nhất với nhau, người xưa gọi đó là Hình thần hợp nhất

Bệnh

Lý luận Đông y dựa trên nền tảng triết học cổ Trung Hoa: Âm Dương, Ngũ Hành . Âm Dương, Ngũ Hành cân bằng thì cơ thể khỏe mạnh . Âm Dương, Ngũ Hành mất cân bằng thì cơ thể sẻ bị bệnh

Chẩn bệnh

Chẩn đoán Đông y dùng các phương pháp

vọng chẩn (quan sát bệnh nhân và hoàn cảnh),
văn chẩn (lắng nghe âm thanh từ thể trạng và tâm sự của bệnh nhân),
vấn chẩn (hỏi bệnh nhân và người nhà những điều liên quan),
thiết chẩn (khám bằng tay và dụng cụ) để xác định bệnh trạng.

Chửa bệnh

Mục tiêu chữa bệnh của Đông y là

Cân bằng chỉnh thể - lập lại trạng thái cân bằng âm dương trong cơ thể con người

Phương châm cơ bản của Đông y trong chữa bệnh là

lưu nhân trị bênh - trước hết phải giữ lấy mạng sống của con người, sau đó mới nghĩ tới vấn đề khống chế, tiêu trừ ổ bệnh.

Để thực hiện việc trị bệnh có hiệu quả nhất, Đông y chủ trương

Trị vị bênh - Chữa bệnh từ khi bệnh chưa hình thành

Do chủ trương Trị vị bệnh nên Đông y rất coi trọng

Dưỡng sinh - nâng cao "chính khí" .

Chính khí đầy đủ thì bệnh tật không thể xâm phạm (Chính khí tồn nội, tà bất khả can). Do đó trong quá trình chữa bệnh, Đông y coi trọng khả năng tự khôi phục và tái tạo của cơ thể con người, lấy việc huy động tiềm năng của con người làm phương châm chính. Vì vậy, bệnh nhân được coi là chủ thể, "nhân vi bản bệnh vi tiêu" - nghĩa là người là gốc, là chủ thể, bệnh chỉ là ngọn.

Điều trị

Điều trị Đông y gồm có phương pháp sau