Hướng dẫn mài gương cho kính thiên văn phản xạ/Một số vấn đề

Tủ sách mở Wikibooks
Buớc tưới chuyển hướng Bước tới tìm kiếm
  1. Khó hoặc không thể điều chỉnh tiêu cự gương như ý muốn: Biên độ mài không đúng, thường là quá lớn 1/3 + 1/3D thay vì 1/6 + 1/6D = 1/3D
    Ví dụ: Với gương 150mm mép gương (đĩa mài) bên trên không vượt quá 1/6D = 25mm so với mép đĩa mài (gương) bên dưới, và do đó tổng biên độ mài sẽ là 1/3D = 50mm

  2. Độ cong đo bằng spherometer không đều tại các vùng biên gương: Xoay gương và đĩa mài không đúng. Lỗi thường gặp là xoay cả bàn mài gồm cả gương và đĩa mài theo một chiều với một góc nào đó rồi xoay gương (đĩa mài) bên trên theo chiều ngược lại một góc tương đương. Như vậy gương (đĩa mài) bên trên hầu như đã bị trả về vị trí cũ và chỉ bị mài mòn theo một chiều, vi phạm nguyên tắc ngẫu nhiên. Cách xoay đúng là xoay gương (đĩa mài) bên trên theo chiều ngược lại một góc khoảng gấp đôi góc xoay ban đầu.
    Ví dụ: xoay cả bàn mài gồm cả gương và đĩa mài về hướng 11h, sau đó xoay gương (đĩa mài) bên trên về hướng 1h (hướng giờ trên đồng hồ).

  3. Các vùng trên gương có độ mịn khác nhau:
    1. Gương và đĩa mài tiếp xúc không tốt. Bạn nên kiểm tra bằng Pencil Test thường xuyên hơn để kịp thời xử lý. Điều chỉnh bằng cách thay đổi tư thế mài cho phù hợp (xem lại phần Pencil Test).
    2. 'Gạch trên đĩa mài bố trí không phù hợp gây nên những vành đồng tâm có độ mịn khác nhau trên gương. Bạn phải đúc lại đĩa mài khác.

  4. Xước gương: Bạn cần chú ý và đánh giá vết xước mới xuất hiện hay là vết xước cũ do bột mài thô trước đó để lại. Bạn không nhận ra khi nó lẫn vào bề mặt còn thô, nhám, khi bề mặt mịn hơn, nó mới lộ ra. Bạn cứ tiếp tục mài cho đến khi nó biến mất. Nếu các vết xước liên tục xuất hiện (bạn nên dùng bút đánh dấu để biết chắc là vết xước mới) có lẽ bột mài đã bị nhiễm bẩn (bạn nên lọc lại bột trước khi mài tiếp) hoặc cạnh gạch bị mẻ, vỡ cần phải bo lại.
    Gương xước sâu và nhiều rất khó mài hết bằng bột mài tinh do mất nhiều thời gian và hao bột. Bạn nên quay lại bước mài thô trước đó để xử lý.
    Xước tại vùng biên: cạnh gương bo không tốt. Nhiều tài liệu cho biết một vài vết xước dù khá sâu vẫn không ảnh hưởng nhiều đến chất lượng gương, nhưng một mạng lưới các vết xước thì không thể chấp nhận được. Bạn nên cân nhắc đến điểm này trước khi quyết định mài thô trở lại.

  5. Gương bị dính đĩa mài:Rất dễ xảy ra khi mài với bột rất mịn và gương hơi bị khô. Khi mài, nhiệt sinh ra do ma sát làm gương và đĩa mài khô dần. Đến một mức độ dẻo nào đó, lớp bùn giữa gương và đĩa mài trở nên dính, cảm giác mài nặng dần. Bạn nên trượt đĩa mài (gương) sang một bên và xịt thêm nước vào, nếu không gương sẽ bị dính chặt vào đĩa rất khó lấy ra. Khi gặp trường hợp này, bạn ngâm ngay gương vào chậu nước và thêm một ít nước rửa chén. Dựng gương và đĩa mài gần như thẳng đứng trên tấm vải mềm, dùng sức nặng cả thân mình, tì tay lên cạnh gương để trượt nó ra khỏi đĩa mài. Gương rất dễ bị xước sâu sau những lần dính như vậy.